Grow Sözlüğü

VPD (Buhar Basıncı Açığı), bitki yapraklarının içindeki nem ile ortamdaki havanın nemi arasındaki basınç farkını ifade eden kritik bir iklimsel ölçümdür. Basitçe, havanın bitkiden ne kadar su çekebileceğinin bir göstergesidir.

VPD değerleri optimize edildiğinde, bitkinin terleme (transpirasyon) hızı mükemmel dengeye oturur. Bu da köklerin, verdiğiniz bitki besinlerini suyu çok daha verimli ve hızlı bir şekilde yukarı çekmesini sağlar.

DLI (Günlük Işık İntegrali), bir bitkinin 24 saatlik bir gün boyunca aldığı toplam fotosentetik ışık miktarını ölçen birimdir. Sadece ışığın parlaklığını değil, ne kadar süre boyunca bitkiye ulaştığını da hesaba katar.

DLI analizi, kullandığınız ışığın (örneğin LED bitki lambası) bitki için yetersiz mi yoksa stres yaratacak kadar fazla mı olduğunu anlamanın en bilimsel yoludur. Hedeflenen DLI değerine ulaşmak için ışığın gücünü veya açık kalma süresini ayarlamanız gerekir.

PPM (Milyonda Bir Partikül), suda çözünmüş olan katı maddelerin (minerallerin) yoğunluğunu ifade eden bir konsantrasyon birimidir. Hidroponik ve iç mekan tarımında, besin solüsyonunuzun "ne kadar güçlü" olduğunu belirlemek için kullanılır.

Yanlış PPM değerleri bitkilerde besin zehirlenmesine veya yetersizliğine (nutrient lockout) sebep olabilir. Bu nedenle kaliteli bir PPM veya TDS ölçüm cihazı ile besin karışımınızı her sulamadan önce kontrol etmek zorunludur.

EC (Elektriksel İletkenlik), suyun elektriği geçirme kapasitesini ölçen sistemdir. Besin maddeleri (tuzlar, mineraller vs) içerdiğinde suyun iletkenliği artar. Bu sayede suyun içinde ne kadar gübre/besin olduğunu PPM'ye kıyasla çok daha evrensel bir dille anlayabiliriz.

Topraksız tarım yaparken, besin rezervuarlarınızın değerini stabil tutmak zorunludur. Doğru EC limitleri içinde kalındığında, bitkiler makro ve mikro besinleri hatasız bir şekilde emer.

pH (Hidrojen Potansiyeli), suyun veya yetiştirme ortamının (toprak, hindistan cevizi lifi vs) asidik veya alkali durumunu 0-14 arası bir ölçekte belirten değerdir. 7 nötrdür.

Bitkilerin besin maddelerini emebilmesi tamamen ortamın pH değerine bağlıdır. Örneğin pH değeri aşırı yüksek (alkali) veya çok düşük (asidik) olursa, kapta bolca gübre olsa dahi kökler bunları alamaz. Dijital bir pH ölçer bitki sağlığının sigortasıdır.

PAR (Fotosentetik Aktif Radyasyon), bitkilerin fotosentez yapabilmek için algılayabildiği ve kullanabildiği 400 ila 700 nanometre (nm) dalga boyu aralığındaki ışık türüdür. İnsan gözünün "ne kadar parlak" gördüğü önemli değildir; önemli olan o ışığın bitkinin işleyebileceği PAR spektrumunda olup olmadığıdır.

Eski nesil floresanlar yerine profesyonel PAR etkili lambalar kullanarak, hasat verimliliğinizi katlayabilirsiniz.

PPFD (Fotosentetik Foton Akı Yoğunluğu), saniyede bir metrekarelik alana vuran PAR ışık taneciklerinin (fotonların) sayısını gösterir (µmol/m²/s). Bu basitçe "ışığın anlık yoğunluk gücü" demektir.

Çadırınızın ortasındaki PPFD ile kenarlarındaki PPFD farkı çok önemlidir. Mylar yansıtıcı özellikli kaliteli bir bitki yetiştirme kabini kullanarak tavan lambasının ışığını dört bir yana eşit şekilde dağıtabilir ve PPFD haritanızı mükemmelleştirebilirsiniz.

Coco Peat, hindistan cevizi kabuklarının işlenerek lif ve toz haline getirilmiş doğal yapısına verilen addır. Yüksek su tutma kapasitesine rağmen hava boşluklarını koruyabilmesi sayesinde topraksız tarım medyası olarak mükemmeldir.

İçine herhangi bir besin içermediğinden, "Coco" için özel üretilmiş besin serileri kullanılarak bitkinin tam kontrolü yetiştiricinin elinde tutulur. Kök gelişimi toprağa kıyasla çok daha hızlı gerçekleşir.

Hidroponik Tarım, toprak kullanmadan, bitkilerin besin bakımından zenginletilmiş bir su çözeltisi aracılığıyla yetiştirildiği sistemler bütünüdür. Kökler doğrudan su ile veya suyun içinde yer alan nötr bir medyada (kil bilyesi, taş yünü vb) gelişir.

Büyüme hızı geleneksel toprak tarımına göre çok daha hızlıdır çünkü bitki besinlere ulaşmak için köklerini strese sokmak zorunda kalmaz.

DWC (Derin Su Kültürü), hidroponik sistemin güçlü bir alt dalıdır. Bitki köklerinin 7/24 havası bir su motoru yardımıyla oksijenlendirilmiş olan bir besin solüsyon tankının içine daldırılmış (ve askıda) bekletilmesidir.

Sudaki yoğun oksijen (baloncuklar) ve doğrudan besin alımı, DWC sistemlerini en patlayıcı büyüme (patlayıcı kök gelişi) yaşatan sistemlerden biri yapar.

Flush (Yıkama), hasat zamanından 1-2 hafta önce bitkiye yalnızca saf su verilerek veya medyadaki tüm birikmiş fazla tuzların / gübrelerin temizlenmesi işlemidir.

Bitkinin içinde kalan sentetik gübrelerin atılmasını zorlar. Bu sayede hasat edilen son ürünün aroması, kokusu ve tüketim kalitesi çok daha saf bir hale gelir.

LST (Düşük Stres Eğitimi), bitkinin fiziksel herhangi bir şekilde kesilmeden, yalnızca dallarının nazikçe yana doğru çekilip bitki bağlama telleri ile sabitlenerek yayılması tekniğidir.

Bu tekniğin amacı, bitkinin "Çam Ağacı" şeklini kırmak ve ışığın tüm alt dallara ulaşmasını (yatay bir gölgelik) sağlayarak, hasadı ciddi şekilde arttırmaktır.

HST (Yüksek Stres Eğitimi), gövde kırma (super cropping), kesme (topping) gibi işlemlerle bitkinin dokusuna kontrollü ve fiziksel bir hasar vererek onu stres altına sokma işlemidir.

Bitki hasar aldıktan sonra kendini onarmaya başlarken daha çok hormon üretir. Bu da daha kalın dallar ve daha verimli çiçek salkımları yaratılmasına yardımcı olur.

Topping, bitkinin en tepesindeki ana lider büyüme ucunun temiz bir makasla tamamen kesilmesi (koparılması) işlemidir. Güçlü bir HST (Yüksek Stres Eğitimi) metodudur.

Zirvesi kesilen bitki tek bir ana dal oluşturmak yerine enerjisini iki yeni yanal dal oluşturmaya harcar. Bu teknik kullanılarak tek bir gövdeden ziyade çok başlı ve hacimli bitkiler elde edilir.

Klonlama, sağlıklı bir anne (anaç) bitkiden alınan canlı bir dalın kesilip, farklı bir ortama dikilerek o daldan sıfırdan yeni kökler çıkarması işlemine denir.

Bu yöntem kullanıldığında, çıkan bitki, anasının genetiğinin %100 aynısı bir kopyası (klonu) olur. Köklenme başarı şansını artırmak için profesyonel köklendirici hormon jelleri kullanılır.

N-P-K; Azot (Nitrogen), Fosfor (Phosphorus) ve Potasyum (Potassium) elementlerinin kimyasal simgeleridir. Tüm piyasadaki sıvı veya katı bitki besinlerinin üzerinde, bu üç temel makro besinin ürün içindeki oranları rakamlarla (örneğin 3-1-2) ifade edilir.

Azot büyüme/yaprak evresi için, Fosfor kök ve tomurcuklanma için, Potasyum ise genel bitki sağlığı ve kalın meyve/çiçek oluşumu için kritik öneme sahiptir.

Trikomlar, bitki yaprakları ve çiçeklerinin üzerinde bulunan, mikroskop altında "kristal şemsiyelere/mantarlara" benzeyen, reçinesi bol minik salgı bezleridir.

Bitkinin savunma mekanizmasını (böceklere karşı bir reçine duvarı) oluştururken, aromatik uçucu yağlar, terpenler ve asıl etken maddeler tamamen bu minik kristallere hapsedilmiştir. Hasat zamanı trikomların şeffaftan süt beyazına dönüşmesiyle belirlenir.

Terpenler, birçok bitkide (çam, narenciye, lavanta gibi) doğal olarak bulunan uçucu, aromatik organik bileşiklerdir. Bir odaya yayılan "narenciye" veya "dizel" kokusu aslında o bitkide genetik olarak baskın olan terpen profilinden gelir.

Terpenlerin sadece koku vermediği, aynı zamanda çiçeklerin tadını ve genel etki enerjisini büyük oranda şekillendirdiği bilinmektedir. Organik toprak/coco karışımları ve doğru kurutma yöntemleri terpenleri maksimize eder.

Runoff, bir saksıya üstten su eklendiğinde tabanından dışarı akan sudur. "Runoff %10 olmalı" demek, verdiğiniz suyun/besin karışımının en az %10'unun saksının dibinden tahliye olması gerektiği anlamına gelir.

Bitki yetiştiriciliğinde Runoff, saksı içindeki atık tuzların dışarı atılmasını (flush) sağlayarak birikim (lockout) olmasını engeller. Çıkan bu Runoff suyunun PH/EC değerlerini ölçmek size toprağın/coco'nun sağlığı hakkında çok şey anlatır.

Vegetatif (Büyüme) Dönem, tohumun (veya klonun) topraktan çıktıktan sonra çiçek açmaya başlayacağı noktaya kadar sadece yaprak ve dal oluşturmaya odaklandığı hayat evresidir.

Bu aşamada bitkiler genellikle Azot oranı yüksek büyüme dönemi gübreleri ile beslenir ve günlük genellikle 18 saat ışık, 6 saat karanlık (18/6) ışık döngüsüne ihtiyaç duyarlar.

Çiçeklenme Dönemi, bitkinin büyüme fazından çıkıp dal-yaprak üretmek yerine artık meyve, salkım veya çiçek üretmeye (üremeye) başladığı hayatının son ve en kritik evresidir.

Bu dönem fotoperiyod bitkilerde, zaman saati kullanılarak lambaların 12 saat açık / 12 saat kapalı (12/12) döngüsüne alınmasıyla tetiklenir. Bitki bu evrede Fosfor (P) ve Potasyum (K) takviyelerine yoğun ihtiyaç duyar.

Makro ve Mikro Besinler, bir bitkinin sağlıklı gelişimi için ihtiyaç duyduğu elemetlerin sınıflarıdır. Makro besinler (N, P, K, Kalsiyum, Magnezyum, Kükürt) bitkinin ağır miktarlarda tükettiği, mikro besinler (Demir, Çinko, Bor, Mangan) ise damla damla, eser miktarlarda kullandığı elementlerdir.

Saygın bir gübre setinde sadece yüksek makro besinler değil, formüle edilmiş mükemmel mikro besinler de (trace mineral) chelatlanmış olarak bulunur.

Cal-Mag (Kalsiyum ve Magnezyum), N-P-K dışındaki en önemli ikincil makro element takviyeleridir. Kalsiyum hücre yapısını bir arada tutan harç gibiyken, Magnezyum, klorofilin (bitkiyi yeşil yapan şeyin) tam merkezinde yer alır.

Özellikle Reverse Osmosis (saf su) veya kumaş saksıda coco peat kullanıldığında bitkiler inanılmaz hızda Cal-Mag tüketip eksiklik yaşayabilirler; bu nedenle CalMag takviyeleri kapalı alan growerlarının en sevdiklerinden biridir.

Kürleme, hasat edilmiş ve kurutulmuş bitkilerin, cam kavanozlar gibi hava almayan kaplarda yaklaşık %58-%62 nem seviyelerinde haftalarca kilitli ve serin bir şekilde bekletilerek olgunlaştırılması işlemidir.

Bu yavaş "demleme" işlemi, bitkideki klorofil moleküllerinin ve şekerlerin parçalanmasını sağlayarak "duman" veya kullanım sırasında oluşan o acı ve boğaz yakan tadı ortadan kaldırır. En elit kokular curing ile ortaya çıkar.

Autoflower (Otomatik Çiçeklenen) bitkiler, geneksel bitkiler gibi çiçek açmak için günlük ışık-karanlık (12/12 vb.) sinyaline ihtiyaç duymadan, tohumdan çıkar çıkmaz genetiği gereği belli bir yaşa geldiğinde kendi kendine çiçek açmaya başlayan bitki türleridir.

Mevsim veya ışık zamanından bağımsızdırlar; çoğu grower Autoflower bitkilere 18/6 ya da 20/4 döngüsü altında baştan sona güneş vererek ve kompakt boyutlarından yararlanarak küçük yetiştirme çadırlarında rekor hızda (70-90 gün) seri üretim yapar.